O'z kuchimiz bilan yoki tashqi jamoa: inventarizatsiyani kim o'tkazsin

Inventarizatsiya vaqti kelganda ko'p rahbar birinchi savolni shunday qo'yadi: «O'zimizning xodimlar sanasa-chi? Pul ham ketmaydi». Ba'zan bu to'g'ri qaror, ba'zan eng qimmat qaror. Haqiqiy xarajat faqat ish haqi emas: kunduzgi ishning to'xtashi, sanoq xatolari va natijani qayta tekshirish ham unga kiradi. Quyida ikki yo'lni, ya'ni o'z kuchi bilan va tashqi jamoa bilan sanashni solishtiramiz va qaysi biri qachon mos kelishini ko'ramiz.

O'z xodimlar bilan sanash

Afzalliklari bor. Odamlar bazani, tovar nomlarini va joylarini biladi, qo'shimcha shartnoma kerak emas, boshlash tez. Kichik bazada va oddiy assortimentda bu yo'l ko'pincha yetarli.

Kamchiliklari ham aniq:

• xodimlar o'z ishidan chetlashadi: yig'ish, qabul va jo'natish sekinlashadi, sanoq kunida kechikishlar yig'iladi;
• sanovchi ko'pincha o'zi ishlaydigan zonani sanaydi: o'z xatosini topish qiyin, ba'zan esa topgisi kelmaydi;
• usul shakllanmagan: sanoqni yilda bir-ikki marta o'tkazadigan odamda tajriba to'planmaydi;
• charchoq: kunduzgi ishdan keyin tunda sanash xatoni oshiradi.

O'z kuchi bilan sanashga qaror qilsangiz, uch qoidani saqlang: sanovchilar o'z zonasini emas, boshqa zonani sanasin (zonalarni almashtiring), har zona ikki marta sanalsin, hujjat yurituvchi va sanovchi bitta odam bo'lmasin. Shunda ichki sanoq ham ancha ishonchli bo'ladi.

Tashqi jamoa bilan sanash

Afzalliklari: mustaqil ko'z, tayyor usul, natijaning yagona shakli, bazaning kundalik ishi iloji boricha to'xtamaydi. Kamchiliklari ham bor:

• bazani o'rganish uchun vaqt kerak: ko'rik, tovar nomlari, joylar;
• narx aniq, u shartnomada yoziladi;
• sizdan baribir bitta mas'ul xodim kerak: savollarga javob berish va hujjatlarni tasdiqlash uchun;
• qoldiq va narxlar tashqariga chiqadi, shu sababli maxfiylik kelishuvi (NDA) imzolanadi.

Xarajatni qanday baholash

To'g'ri solishtirish uchun uch qismni hisoblang: ish haqi va qo'shimcha to'lov, kunduzgi ishdagi yo'qotish, xatolarni qayta tekshirish. Shartli misol: o'z jamoa 12 kishi, 3 kun, kuniga o'rtacha 120 000 so'm: 12 × 3 × 120 000 = 4 320 000 so'm. Bu faqat to'lov. Unga kechikkan jo'natishlar, odamlarning o'rnini to'ldirish va natijani qayta sanash qo'shiladi. Tashqi jamoaning narxi shartnomada aniq, ammo uni o'z xarajatingiz bilan solishtirish uchun yuqoridagi uchala qismni ham yozib chiqing.

Bitta savol har doim ochiq qoladi: farq chiqsa, natijaga kim ishonadi? O'z xodimlar topgan kamomadni o'z xodimlariga ko'rsatish qiyin, bu yerda mustaqillik pul bilan o'lchanmaydigan qiymat.

Qaysi yo'l qachon mos keladi

• o'z kuchi bilan: kichik baza, pozitsiyalar kam, muntazam tanlab sanoq (haftada 20-30 pozitsiya), kundalik kichik tekshiruvlar;
• tashqi jamoa: yillik to'liq inventarizatsiya, ko'p pozitsiya, mas'ul xodim almashgan yoki nizoli farqlar chiqqan holat, sherik yoki investor uchun mustaqil natija kerak bo'lganda;
• aralash yo'l: sanoqni tashqi jamoa o'tkazadi, sizning mas'ul xodimingiz va hisobchi hujjatlarni tasdiqlaydi, kundalik va haftalik nazoratni esa o'zingiz yuritasiz.

Aralash yo'l ko'pincha eng oqilona: tashqi jamoa murakkab, katta va mustaqillik talab qiladigan qismni bajaradi, o'zingiz esa doimiy ishni davom ettirasiz. Mas'ul xodim almashgan yoki shubha va nizo paydo bo'lgan paytda tashqi ko'z ayniqsa kerak: ichki sanoq bunday vaziyatda ishonchni tiklay olmaydi.

Qaror uchun besh savol

1. Oxirgi sanoqda qanday farq chiqqan va unga ishondingizmi?
2. Sanoq kunlarida baza qancha to'xtashga chidaydi?
3. Xodimlarda katta bazani sanash tajribasi va ortiqcha vaqt bormi?
4. Natijani kimlar ko'radi: faqat siz yoki sherik, bank, yangi egalar ham?
5. Sanoq qanchalik tez-tez kerak: yilda bir marta yoki muntazam?

Savollarning ko'pchiligiga «yo'q» yoki «bilmayman» deb javob bersangiz, tashqi yoki aralash yo'l sizga yaqinroq. Hammasiga «ha» desangiz, o'z kuchingiz yetadi.

Xulosa

Ichki va tashqi sanoq o'rtasida «yaxshi» va «yomon» yo'q: ular turli vazifalarga mos keladi. Qaror uchta narsaga tayansin: umumiy xarajat, bazaning to'xtash xavfi va natijaga ishonch. SkladBaza tashqi jamoa sifatida ishlaydi: sanovchilar, smena boshlig'i va hisobotchi bizdan, sizdan esa bazani biladigan bitta mas'ul xodim va ko'rikdan keyin kelishilgan reja yetarli.