
Yil yakuni inventarizatsiyasi: dekabrgacha nima qilish kerak
Yil yakunida bazani sanash: dekabrgacha tayyorlanadigan hujjatlar, kesish nuqtasi, jamoa, yorliqlar va natijani 1C ga yuklash tartibi.
Dekabrda baza eng band: bayram va yangi yil oldidan talab o'sadi, mashinalar ko'payadi, buxgalter esa yillik hisobotga tayyorlanmoqda. Aynan shu paytda butun bazani sanash kerak bo'lib qoladi: hujjatlar chalkash, jamoa yig'ilmagan, yorliq yetishmaydi. Natijada sanoq shoshilinch o'tadi, farqlar esa tekshirilmasdan yopiladi. Yillik inventarizatsiyani dekabrga qoldirmay, oktyabrdan boshlab bosqichma-bosqich tayyorlash ancha arzon. Quyida dekabrgacha nima va qaysi tartibda qilish kerakligi.
Nega oktyabrdan boshlash kerak
Sanoq kunida chiqadigan muammolarning ko'pi o'sha kuni paydo bo'lmaydi, ular oylar davomida to'planadi: yopilmagan hujjatlar, takror kartochkalar, manfiy qoldiqlar, noto'g'ri partiyalar. Ularni sanoq oldidan bir kechada tuzatib bo'lmaydi, chunki har bir tuzatish tekshiruv va tasdiqni talab qiladi. Agar tartib oktyabr–noyabrda o'rnatilsa, dekabrda faqat sanoqning o'zi qoladi.
Ikkinchi sabab: yil oxirida odamlarni topish qiyin. Qo'shimcha sanovchilar, yuk ko'targich haydovchisi, hujjatlarni tasdiqlaydigan kishilar band bo'ladi. Sanoq sanasini oldindan belgilab, jamoani bir-ikki oy oldin kelishgan ma'qul.
Oktyabr–noyabr: hisobni tartibga solish
- Ochiq hujjatlar ro'yxatini oling: kirim kutilayotgan buyurtmalar, hali yopilmagan jo'natmalar, kech kiritilgan qaytarishlar. Har birining egasi va muddati belgilanadi.
- Manfiy qoldiqlarni va takror nomenklaturani tuzating. Ularni sanoqdan keyin emas, avval ko'rish ancha oson.
- Eng qimmat va tez aylanadigan pozitsiyalarni oldindan sanab chiqing (aylanma sanoq). Dekabrda ularning qoldig'i allaqachon tasdiqlangan bo'ladi, to'liq sanoqda esa ular shunchaki tekshiriladi.
- Baza sxemasi va adreslarni yangilang, yorliqlarni tiklang, bo'sh o'rinlarni belgilang.
- Sanoq uchun ishlatiladigan varaqlar va yorliqlar sonini hisoblab, buyurtma bering.
Har bir ish uchun mas'ul va muddat belgilang. «Hujjatlarni tartibga solamiz» degan umumiy topshiriq bajarilmaydi, «manfiy qoldiqlar ro'yxati 25 oktyabrgacha, hisobchi va omborchi» degan topshiriq esa bajariladi.
Noyabr oxiri: tashkiliy qadamlar
Sanoq sanasini va qaysi sanadagi holatga hisoblanishini buxgalter bilan oldindan kelishing: ular yillik hisobot bilan bog'liq. Qanday hujjat shakllari kerakligi, komissiya tarkibi va buyruq tartibi ichki reglament va amaldagi talablarga bog'liq, shuning uchun buxgalter yoki yurist bilan aniqlang.
Shundan so'ng:
- komissiya tarkibi va sanoq jamoasi buyruq bilan tasdiqlanadi;
- kesish nuqtasi (aniq sana va soat) belgilanadi va barcha bo'limlarga e'lon qilinadi;
- hamkorlar bilan solishtirish: sizning tovaringiz hovlida, yo'lda yoki mijozda turgan bo'lsa, ro'yxati tayyorlanadi;
- tovarning sizga tegishli bo'lmagan qismi (boshqa kompaniyaning saqlashga berilgan tovari) alohida belgilanadi.
Natijani 1C ga yuklash uchun fayl tuzilishini ham oldindan tayyorlang: nomenklatura kodlari, o'lchov birliklari va miqdor ustunlari sanoq varag'iga mos bo'lsin. Shunda sanoq tugagach, raqamlarni qo'lda qayta yozish kerak bo'lmaydi va yozishdagi xato ehtimoli kamayadi.
Sanoq kuni va undan keyin
Shartli grafik, kesish nuqtasi 20:00 bo'lgan baza uchun:
- Kesish nuqtasidan 7 kun oldin: hujjatlar to'liq, jamoa o'qitilgan, uskuna tayyor.
- Sanoq kuni: ikki marta mustaqil sanoq, mos kelmagan qatorlar uchinchi marta.
- Ertasiga: farqlar ro'yxati, har bir yirik farq bo'yicha dastlabki sabab.
- 3–5 kun ichida: tushuntirishlar, hujjatlarni tuzatish va komissiya xulosasi.
- Keyin: natijani 1C ga yuklash, hujjatlarni yopish va dalolatnomani imzolash.
Mijozlarga oldindan xabar bering: sanoq kuni jo'natish bo'lmaydi yoki cheklanadi, shuning uchun buyurtmalar bir-ikki kun oldin yig'ib qo'yiladi. Yetkazib beruvchilardan ham mashinalarni sanoqdan oldingi yoki keyingi kunga ko'chirishni so'rang.
Farqlar tekshirilmasdan 1C ga yuklanmasin: avval sabab topiladi, so'ng tuzatiladi. Aks holda peresort yoki kech kiritilgan hujjat «kamomad» bo'lib hisobga o'tib ketadi va keyingi yilga ko'chadi.
Yil oxirida eng ko'p uchraydigan xatolar:
- sanoqni dekabrning oxirgi kunlariga qoldirish: tuzatishga va tushuntirishga vaqt qolmaydi;
- farqlarni tekshirmasdan dasturda «tenglashtirish»: sabab ko'milib, keyingi yil yana chiqadi;
- boshqa kompaniyaning saqlashdagi tovarini o'z qoldig'iga qo'shib yuborish yoki uni umuman sanamaslik.
Xulosa
Yillik inventarizatsiya dekabrdagi shoshilinch vazifa emas, balki oktyabrdan boshlanadigan rejali ish: avval hisob tartibga solinadi, keyin tashkiliy qadamlar, so'ng sanoq va farqlarni tahlil qilish. Agar o'z jamoangiz bu hajmni ko'tara olmasa, SkladBaza to'liq inventarizatsiya xizmatida bazani zonalarga bo'lib sanaydi, natijani 1C bilan solishtiradi va dalolatnoma loyihasini topshiradi.