Namuna, sovg'a, ichki ehtiyoj: hujjatsiz chiqayotgan tovar

Baza kamomadining bir qismi o'g'irlik yoki sanoq xatosidan emas, oddiy va yaxshi niyatli qarorlardan kelib chiqadi. Marketing menejeri do'konga ikki quti namuna olib ketdi, tijorat direktori bayramda yirik mijozga sovg'a berdi, ofisga bir quti choy va shakar chiqdi. Hech biri qasd bilan qilinmagan, hech biri hujjatga yozilmagan. Oy oxirida dasturda tovar bor, javonda yo'q, farqning sababini esa hech kim eslay olmaydi. Quyida hujjatsiz chiqishning asosiy ko'rinishlari va ularni qanday tartibga solish haqida.

Hujjatsiz chiqishning uch yo'li

• Aksiya namunasi: yangi do'konga tanishtirish uchun berilgan quti, ko'rgazmada tatib ko'rish uchun ochilgan tovar, tadbirga olib ketilgan mahsulot.
• Mijozga sovg'a: bayramda yirik xaridorga berilgan quti yoki «o'nta olsangiz, bittasi bepul» kabi va'daning bajarilishi.
• Ichki ehtiyoj: ofisga chiqqan choy, shakar, suv, ta'mir yoki sinov uchun olingan tovar, xodimlarga arzonroq narxda berilgan mahsulot.

Uchalasining ham umumiy tomoni bor: tovar bazadan haqiqatda chiqib ketgan, dasturda esa u hali turibdi.

Oylik hisob: qancha yo'qotiladi

Shartli misol. Bir oyda marketing uchun 8 quti namuna, mijozlarga 15 quti sovg'a va ofis uchun 6 quti choy hamda shakar olingan. Hech biri hujjatga kiritilmagan: jami 29 quti. Quti o'rtacha 60 000 so'm bo'lsa, oylik farq 1 740 000 so'm, yil davomida esa taxminan 20 mln so'm. Bu kamomad sanoqda «sabab noma'lum» qatoriga tushadi va omborchining hisobiga yoziladi, ya'ni ayb ham tovarni olmagan odamga yuklanadi.

Qanday rasmiylashtiriladi

1. Tovar chiqishidan oldin qisqa talabnoma yoziladi: kim so'rayapti, nima, qancha, nima uchun va kimga.
2. Talabnomani tijorat direktori yoki baza boshlig'i tasdiqlaydi. Tasdiqsiz omborchi tovar bermaydi.
3. 1C da chiqim hujjati sababga qarab alohida xarajat moddasi bilan o'tkaziladi: namuna, sovg'a, ichki iste'mol.
4. Hujjat tovar chiqqan kuni o'tkaziladi, keyingi oyga qoldirilmaydi.
5. Namuna qaytsa yoki ochilmagan bo'lsa, u kirim sifatida qayta qabul qilinadi.

Namuna va sovg'aning soliq hisobi har xil bo'lishi mumkin, shuning uchun hujjat turini hisobchi bilan oldindan kelishib oling.

Alohida e'tibor «bonus tovar»ga kerak. Mijozga 10 quti sotilib, o'n birinchisi sovg'a qilinsa, dasturda faqat 10 quti sotuv bo'ladi, 11-quti esa hujjatsiz chiqib ketadi. To'g'ri yo'l: buyurtmaga 11 qutini yozish, bittasini nol narx bilan yoki alohida bonus hujjati orqali o'tkazish. Shunda ombor chiqimi 11 ta bo'ladi, sovg'aning qiymati esa xarajat moddasida ko'rinadi. Shu oddiy qoidaning o'zi kamomadning bir turini butunlay yo'qotadi.

Limit va nazorat

Cheksiz «ruxsat» ham, qat'iy taqiq ham yaxshi ishlamaydi. Ko'proq ish beradigan yo'l — limit. Masalan, har bir bo'lim uchun oyiga ma'lum miqdorda namuna va sovg'a belgilanadi, undan oshganda alohida tasdiq kerak bo'ladi. Limitni tijorat bo'limi, marketing va omborchi oldindan bilishi shart. Omborchi talabnomasiz tovar bermaslikka haqli, rahbariyat esa uni qo'llab-quvvatlashi kerak, aks holda qoida qog'ozda qoladi. Oyning oxirida xarajat moddalari bo'yicha qisqa hisobot chiqariladi: nima uchun qancha chiqqan va kim so'ragan. Bunday hisobot ko'pincha ikkita narsani ko'rsatadi: ba'zi namunalar sotuvga umuman ta'sir qilmaydi, ba'zi sovg'alar esa har oy takrorlanadi va ularni doimiy chegirma sifatida rasmiylashtirish to'g'ri bo'lardi.

Odatiy xatolar

• «Mayda narsa» deb ikki-uch qutini hujjatsiz berish: bir oyda ular o'nlab qutiga aylanadi.
• Tovarni omborchining ishonchiga qarab berish: «aytib qo'yaman, keyin yozaman».
• Ochilgan namunani javonda qoldirish va uni qoldiqning bir qismi deb hisoblash.
• Xodimlarga tovarni hujjatsiz yoki tasdiqsiz berish.
• Hujjatlarni oy oxirida yig'ib, butun chiqimni bitta qatorga yozish: sababi ko'rinmay qoladi.

Xulosa

Namuna, sovg'a va ichki ehtiyoj tovarning oddiy va foydali chiqish yo'llari, ular yashirin kamomadga aylanmasligi uchun talabnoma, tasdiq, alohida xarajat moddasi va oylik hisobot kerak. Shunda kamomad tahlilida haqiqiy yo'qotish va rasmiylashtirilmagan chiqim bir-biridan ajraladi. SkladBaza kamomad tahlili xizmatida farq qayerda va qaysi bosqichda paydo bo'lganini hujjatlar va chiqim sabablari bo'yicha topadi.